Chọn vật liệu thi công nhà ở đúng kỹ thuật là xác định rõ quy cách, chủng loại, mác thiết kế và mã sản phẩm phù hợp với từng vị trí sử dụng trước khi so sánh đơn giá. Với khí hậu nóng ẩm và mùa nồm tại Hà Nội, các khu vực thường xuyên tiếp xúc với nước như nhà vệ sinh, bếp, tầng 1, ban công và sân thượng cần được ưu tiên vật liệu chống thấm, kháng ẩm ngay từ bảng dự toán ban đầu.
Trên thực tế, hai bảng báo giá có cùng tổng chi phí nhưng chất lượng công trình có thể chênh lệch rất lớn, chỉ vì một bên ghi chung chung là gạch 60x60 cm, còn bên kia ghi rõ thương hiệu, mã sản phẩm, xương gạch Porcelain và độ hút nước. Phần lớn vướng mắc phát sinh trong quá trình xây dựng cũng bắt nguồn từ những dòng mô tả vật tư thiếu chi tiết như vậy.
Cẩm nang dưới đây tổng hợp tiêu chuẩn lựa chọn, cách ghi vào hợp đồng và nghiệm thu vật liệu phần thô, phần hoàn thiện và nội thất tại Xây dựng Tâm Phát, giúp anh chị nắm vững bảng vật tư và chủ động kiểm tra chất lượng tại công trường.
Đăng ký tư vấn và báo giá miễn phí
Nội dung cẩm nang
1. Nguyên tắc chọn vật liệu: rõ quy cách trước khi so sánh giá2. Vật liệu phần thô: thép, xi măng, bê tông, gạch xây và chống thấm3. Vật liệu hoàn thiện: gạch ốp lát, sơn, trần, cửa và thiết bị vệ sinh4. Vật liệu nội thất: ván gỗ công nghiệp, gỗ tự nhiên, bề mặt và phụ kiện5. Vật liệu chuyên dụng cho khu ẩm, chống nồm và ngoài trời6. Danh mục kiểm tra khi nghiệm thu vật liệu tại công trường7. Câu hỏi thường gặp về vật liệu thi công nhà ở8. Liên hệ tư vấn vật liệu và dự toán cùng Xây dựng Tâm Phát1. Nguyên tắc chọn vật liệu: rõ quy cách trước khi so sánh giá

Trước khi đặt hai bảng báo giá cạnh nhau để so sánh đắt hay rẻ, gia chủ nên yêu cầu đơn vị thi công lập phụ lục vật tư theo 4 nguyên tắc sau:
- Thông tin nhận diện: nêu rõ tên hãng sản xuất, dòng sản phẩm, mã hiệu, kích thước, độ dày hoặc mác chịu lực theo đúng bản vẽ thiết kế.
- Vị trí sử dụng: cùng là gạch ốp lát hay ván gỗ, vật liệu cho phòng khách khô ráo có thông số khác hẳn vật liệu cho nhà vệ sinh, khoang chậu rửa hay ban công.
- Phạm vi báo giá: làm rõ đơn giá vật tư đã gồm nhân công lắp đặt, vật tư phụ đi kèm (keo dán, nẹp, gioăng, bản lề) và tỷ lệ hao hụt thi công hay chưa.
- Phương án thay thế: thống nhất trước nguyên tắc chọn mã tương đương cùng phân khúc giá nếu mẫu đã chọn ngừng sản xuất vào thời điểm hoàn thiện.
Danh mục vật tư tham khảo theo từng mức đầu tư có tại các trang Xây nhà trọn gói và Hoàn thiện nhà. Để có con số tổng quan, anh chị có thể dùng công cụ dự toán xây nhà.
2. Vật liệu phần thô: thép, xi măng, bê tông, gạch xây và chống thấm
Vật liệu phần thô nằm ẩn bên trong kết cấu và quyết định trực tiếp đến tuổi thọ, độ an toàn chịu lực cũng như khả năng chống nứt, chống thấm của toàn bộ ngôi nhà.
2.1. Thép xây dựng và con kê bê tông
Thép xây dựng chịu lực chính cho móng, cột, dầm, sàn. Bảng vật tư cần ghi rõ thương hiệu (như Hòa Phát, Việt Đức, Việt Úc), mác thép thiết kế (CB300-V, CB400-V) và đường kính từng cấu kiện. Khi đưa về công trường, cây thép phải có ký hiệu nhà máy dập nổi, không gỉ sét bong vảy, được kê cao che bạt, và khi buộc phải dùng con kê bê tông đúng chiều dày lớp bảo vệ.
2.2. Xi măng và bê tông thương phẩm
Xi măng cho bê tông kết cấu thường là dòng PCB40, cần phân biệt với xi măng dùng cho xây trát là MC25 hoặc PCB30. Các hãng thông dụng gồm Hoàng Thạch, Bỉm Sơn, Chinfon. Với bê tông tươi thương phẩm (mác M250, M300), cần kiểm tra phiếu xuất trạm, thời gian vận chuyển, đo độ sụt tại hiện trường và đúc mẫu thí nghiệm nén, sau đó tưới nước bảo dưỡng ẩm liên tục.
Độ sụt cần đúng theo cấp phối thiết kế. Với nhà ở dân dụng đổ bằng bơm, độ sụt thường khoảng 10 ± 2 cm, khi bơm lên tầng cao có thể dùng 12 ± 2 cm. Bê tông đổ trực tiếp không qua bơm thường khoảng 6 ± 2 cm.
2.3. Gạch xây, cát, đá và lưới chống nứt

Gạch xây tường cần đúng chủng loại (gạch đất nung tuynel đặc hoặc gạch lỗ loại A1), kích thước đều, gõ có tiếng đanh chắc. Tại chân tường nhà vệ sinh, ban công và tầng 1, kỹ sư Tâm Phát chỉ định xây từ 3 đến 5 hàng gạch đặc để ngăn nước thấm ngược theo mao dẫn lên tường, đồng thời đóng lưới thép mắt cáo tại các vị trí tiếp giáp giữa cột bê tông và tường gạch trước khi trát. Cát vàng đổ bê tông và cát xây trát cần được sàng sạch bùn sét, tạp chất hữu cơ.
2.4. Hệ vật liệu chống thấm chuyên dụng
Vật liệu chống thấm cần phối hợp theo từng vị trí, thay vì chỉ dùng một loại cho cả nhà:
- Sàn vệ sinh: dùng vữa không co ngót SikaGrout chèn cổ ống, dán lưới Polyester gia cường góc chân tường và quét 2 đến 3 lớp chống thấm gốc xi măng hai thành phần (như Sika TopSeal 107).
- Sân thượng, mái: dùng màng khò nóng bitum dày 3 mm đến 4 mm hoặc màng chống thấm Polyurethane đàn hồi, chịu tia UV và co giãn nhiệt.
- Tường ngoài nhà: dùng chất chống thấm pha xi măng hoặc sơn chống thấm đàn hồi (Kova CT-11A, Sika, Dulux).
Khu ướt phải ngâm thử nước nghiệm thu trước khi ốp lát.
2.5. Dây cáp điện và ống cấp thoát nước âm tường
Hệ thống cơ điện âm tường cần chọn vật liệu chính hãng ngay từ đầu: dây cáp điện lõi đồng Trần Phú đúng tiết diện tải (1,5 mm² cho chiếu sáng, 2,5 mm² cho ổ cắm, 4 đến 6 mm² cho bếp từ và trục chính), ống luồn dây chống cháy Sino hoặc Vanlock. Đường cấp nước dùng ống hàn nhiệt PPR (Tiền Phong, Vesbo) chịu nhiệt, chịu áp lực và phải thử áp bằng đồng hồ đo trước khi trát lấp.
3. Vật liệu hoàn thiện: gạch ốp lát, sơn, trần, cửa và thiết bị vệ sinh
3.1. Gạch ốp lát, keo dán gạch và keo chà mạch

- Gạch xương đá Porcelain: còn gọi là gạch granite, kết cấu đặc chắc, độ hút nước rất thấp (dưới 0,5%), chịu lực cao và hạn chế hiện tượng "đổ mồ hôi" mùa nồm. Ưu tiên lát sàn các tầng, khu vệ sinh và sân thượng.
- Gạch xương gốm Ceramic: nhẹ hơn, độ hút nước cao hơn, phù hợp ốp tường trong nhà để giảm tải trọng và tiết kiệm chi phí.
- Quy cách trong dự toán: ghi rõ hãng (Đồng Tâm, Eurotile, Viglacera, Prime, Taicera), mã gạch, kích thước, bề mặt men bóng hay men mờ chống trơn (R10 đến R11 cho phòng tắm), kèm ke cân bằng, keo dán gạch và keo chà mạch chống thấm ố.
3.2. Hệ thống sơn nước nội ngoại thất
Quy trình sơn chuẩn gồm vệ sinh, mài tường, bả 2 lớp bột matit, lăn 1 đến 2 lớp sơn lót kháng kiềm và 2 lớp sơn phủ màu, với các hãng như Dulux, Jotun, Kova. Sơn ngoại thất cần chống thấm, chống rêu mốc và bền màu nắng mưa. Sơn nội thất ưu tiên dòng hàm lượng VOC thấp, ít mùi và dễ lau chùi.
3.3. Trần thạch cao và tấm chịu ẩm
Hệ trần thạch cao gồm khung xương thép mạ kẽm (Vĩnh Tường) và tấm thạch cao tiêu chuẩn cho phòng khách, phòng ngủ. Riêng phòng tắm, khu bếp và trần ban công cần dùng tấm thạch cao lõi xanh chịu ẩm hoặc tấm xi măng sợi Cemboard chịu nước, đồng thời chừa sẵn nắp thăm trần tại vị trí dàn lạnh điều hòa âm trần và van khóa nước.
3.4. Hệ cửa nhôm kính và cửa thông phòng
Cửa mặt tiền, cửa ban công và cửa sổ thường dùng nhôm hệ Xingfa, PMA hoặc nhôm cầu cách nhiệt (thanh nhôm dày từ 1,4 mm đến 2,0 mm), đi kèm phụ kiện Kinlong hoặc Draho đồng bộ và kính dán an toàn 2 lớp hoặc kính hộp cách âm, cách nhiệt. Cửa phòng ngủ và cửa nhà vệ sinh ưu tiên cửa gỗ nhựa Composite chịu nước tốt, không cong vênh, không mối mọt. Kích thước thông thủy của cửa đối chiếu theo bài Kích thước cửa theo thước Lỗ Ban.
3.5. Thiết bị vệ sinh và thiết bị điện hoàn thiện
Bảng dự toán cần ghi rõ mã sản phẩm bồn cầu, chậu rửa (lavabo), sen tắm, vòi chậu và phụ kiện đi kèm của các hãng Inax, TOTO, cùng công tắc, ổ cắm, aptomat chống giật Panasonic hoặc Schneider. Các thiết bị được lắp sau khi sơn hoàn thiện và vệ sinh công nghiệp để tránh bám vữa hay trầy lớp mạ.
4. Vật liệu nội thất: ván gỗ công nghiệp, gỗ tự nhiên, bề mặt và phụ kiện

4.1. Phân loại cốt ván gỗ công nghiệp, ván nhựa và gỗ tự nhiên
| Loại cốt vật liệu | Đặc tính kỹ thuật | Độ kháng ẩm | Vị trí ứng dụng phù hợp |
|---|---|---|---|
| Ván dăm MFC | Cốt dăm gỗ ép, nhẹ, kinh tế | Cơ bản (loại lõi xanh) | Kệ sách, bàn làm việc, tủ khu khô |
| MDF lõi xanh | Sợi gỗ ép mịn, phẳng, ổn định | Cao, hợp khí hậu miền Bắc | Tủ áo, tủ bếp, kệ tivi, giường ngủ |
| Ván HDF chống ẩm | Mật độ sợi nén rất cao, cứng | Chịu ẩm, chịu lực cao | Cốt sàn gỗ, cánh tủ lớn, cửa phòng |
| Ván nhựa PVC | Nhựa đặc như Picomat | Chịu nước, không mối mọt | Khoang chậu rửa bếp, tủ lavabo |
| Gỗ tự nhiên sấy | Sồi, Óc chó, Gõ đỏ, Hương đá | Bền chắc khi tẩm sấy chuẩn | Bàn thờ, cầu thang, sofa, cửa gỗ |
Tại xưởng sản xuất trực tiếp của Xây dựng Tâm Phát, nội thất tiêu chuẩn dùng cốt MDF lõi xanh chống ẩm dày 17 mm của Thái Lan hoặc An Cường, dán cạnh bằng máy tự động keo nhiệt kín khít để hạn chế hơi ẩm mùa nồm ngấm vào lõi ván. Đơn giá chi tiết từng hạng mục có tại trang Thi công nội thất.
4.2. Các lớp bề mặt hoàn thiện nội thất
- Melamine: phủ trực tiếp lên cốt ván với nhiều mã màu đơn sắc và vân gỗ, chống xước nhẹ, dễ vệ sinh và hợp lý về ngân sách.
- Laminate: dày hơn Melamine, chịu va đập, chống trầy xước sâu và chịu nhiệt tốt, hợp cánh tủ bếp dưới và mặt bàn.
- Acrylic: bóng như gương, hiện đại, ít bám dầu mỡ, thường dùng cho cánh tủ bếp trên.
- Veneer và sơn Inchem: dành cho thiết kế Tân cổ điển, Indochine hoặc chi tiết phào chỉ, cánh soi huỳnh cần độ tinh xảo cao.
4.3. Phụ kiện kim khí quyết định độ bền vận hành
Trong môi trường độ ẩm cao, bản lề bật, ray trượt ngăn kéo âm, tay nâng cánh tủ và giá bát đĩa nâng hạ nên ưu tiên chất liệu Inox 304 chống gỉ, tích hợp giảm chấn, từ các hãng Hafele, Blum, Eurogold, Cariny. Phụ kiện tốt giúp cánh tủ đóng mở êm, bền lâu, không xệ cánh hay kẹt ray.
Thiết kế và sản xuất nội thất theo vật liệu đã chốt được thực hiện trong dịch vụ thiết kế nội thất và thi công nội thất của Tâm Phát.
5. Vật liệu chuyên dụng cho khu ẩm, chống nồm và ngoài trời

Bảng dưới đây tổng hợp cách chọn vật liệu để hạn chế nồm ẩm, thấm dột tại các vị trí nhạy cảm của ngôi nhà:
| Khu vực | Vật liệu khuyến nghị | Phụ kiện đi kèm | Yêu cầu kỹ thuật thi công |
|---|---|---|---|
| Nền nhà tầng 1 | Bê tông M250, xốp XPS, gạch Porcelain | Nẹp đồng, phào nhựa chân tường | Đầm chặt nền, lót cách nhiệt chống nồm |
| Phòng tắm, vệ sinh | Gạch Porcelain nhám, chống thấm | Phễu ngăn mùi, keo chà mạch Epoxy | Chèn cổ ống bằng SikaGrout, ngâm thử nước |
| Khoang chậu rửa | Thùng nhựa đặc PVC dày 18 mm | Bản lề Inox 304 chống gỉ | Bơm keo silicon kháng khuẩn kín mép đá |
| Mặt bàn bếp, bàn đảo | Đá thạch anh nhân tạo, đá nung kết | Keo gắn đá chuyên dụng đồng màu | Gia cố khung đỡ chịu lực, bo cạnh |
| Ban công, mái | Màng khò bitum, gạch ngoài trời | Quả cầu chắn rác, ống thoát tràn | Cán nền tạo dốc 1% đến 2% về phễu thu |
| Mặt tiền nắng gắt | Sơn ngoại thất, lam nhôm, kính hộp | Keo thời tiết Apollo chống tia UV | Chống thấm kỹ bệ cửa sổ, làm gờ cắt nước |
Chống ẩm đồng bộ theo 3 lớp cấu tạo
Mùa nồm ở Hà Nội và các tỉnh miền Bắc, thường rơi vào khoảng tháng 2 đến tháng 4, độ ẩm không khí có lúc trên 85%. Muốn nhà không đổ mồ hôi sàn, bong sơn chân tường hay mốc đồ gỗ, vật liệu cần chọn đồng bộ ở cả phần thô, phần hoàn thiện và đồ nội thất.
| Lớp cấu tạo | Vị trí chịu ẩm | Cách chọn vật liệu |
|---|---|---|
| Nền, tường xây và chống thấm phần thô | Nền tầng 1, tường bao chịu mưa tạt, sàn vệ sinh, ban công, sân thượng | Gạch đặc ở chân tường, mép cửa, khu vệ sinh. Xi măng xây trát MC25 hoặc PCB30, cát sạch không lẫn bùn sét. Cổ ống xử lý bằng vữa không co ngót, chống thấm đủ lớp và ngâm nước thử trước khi ốp lát. |
| Hoàn thiện trần, tường, sàn | Trần vệ sinh, trần ban công, tường trong nhà, sàn tầng 1 | Tấm thạch cao chống ẩm cho vệ sinh, bếp, ban công. Tường khô đạt chuẩn mới bả, lăn đủ sơn lót kháng kiềm trước sơn phủ. Sàn tầng 1 tôn nền khô ráo, chọn gạch granite độ hút nước thấp. |
| Đồ gỗ nội thất | Tủ bếp dưới chậu rửa, tủ lavabo, tủ áo áp sát tường | Khoang chậu rửa và tủ lavabo dùng tấm nhựa đặc PVC chịu nước. Tủ bếp khô, tủ áo, kệ tivi dùng MDF lõi xanh chống ẩm 17 mm dán cạnh kín 4 mép, hoặc gỗ tự nhiên đã tẩm sấy đạt độ ẩm. |
Những giải pháp vật liệu thích ứng khí hậu và dễ bảo trì này cũng là định hướng chính của các công trình hiện nay, xem thêm tại trang Xu hướng thiết kế nhà đẹp.
6. Danh mục kiểm tra khi nghiệm thu vật liệu tại công trường

Trước khi đưa bất kỳ lô vật tư nào vào thi công hoặc lắp đặt, gia chủ cùng kỹ sư giám sát của Tâm Phát kiểm tra đầu vào theo bảng sau:
| Nhóm vật tư | Nội dung kiểm tra thực tế | Hồ sơ đối chiếu | Thời điểm nghiệm thu |
|---|---|---|---|
| Thép xây dựng | Ký hiệu dập nổi, mác thép, đường kính | Phiếu xuất kho, chứng chỉ CO, CQ | Khi xe chở thép hạ tải tại công trường |
| Xi măng, bê tông | Bao nguyên vẹn, phiếu trạm, độ sụt | Phiếu giao nhận bê tông tươi | Trước khi bơm bê tông vào cấu kiện |
| Chống thấm | Đúng hãng, đúng mã, còn hạn sử dụng | Phiếu xuất kho, quy trình của hãng | Trước khi pha trộn và sau khi ngâm nước |
| Gạch ốp lát, đá | Đúng mã màu, cùng số lô, phẳng cạnh | Phiếu xuất kho, mẫu đã ký duyệt | Trước khi thợ bóc hộp lát đại trà |
| Sơn nước, bột bả | Nguyên niêm phong, đúng mã màu | Phiếu xuất kho của đại lý | Trước khi mở thùng lăn sơn lót, sơn phủ |
| Dây điện, ống nước | Đúng tiết diện, đường kính, tên hãng | Biên bản thử áp lực nước | Khi nhận hàng và trước khi trát lấp |
| Ván gỗ nội thất | Cốt ván, độ dày, đường dán cạnh | Bản vẽ 2D và mẫu ván đã duyệt | Nghiệm thu mộc tại xưởng và khi lắp |
| Thiết bị vệ sinh, điện | Đúng model, nguyên hộp, đủ phụ kiện | Phiếu bảo hành hoặc tem điện tử | Khi giao hàng đến công trình chờ lắp |
Cách phối hợp giám sát từng bước giữa chủ nhà và kỹ sư hiện trường được hướng dẫn chi tiết tại trang Kinh nghiệm xây nhà phố và bài Cách giám sát công trình hiệu quả.
7. Câu hỏi thường gặp về vật liệu thi công nhà ở
Nên dùng ván MDF lõi xanh chống ẩm hay MFC cho tủ bếp?
Phòng bếp thường xuyên có nhiệt độ cao và hơi ẩm khi đun nấu, nên ưu tiên cốt ván MDF lõi xanh chống ẩm thay vì ván dăm MFC. Ván MDF lõi xanh có sợi gỗ ép mịn, ổn định kích thước, bám vít tốt và kháng ẩm tốt hơn. Riêng khoang tủ ngay dưới chậu rửa bát nên dùng ván nhựa đặc PVC như Picomat để chịu nước khi đường ống rò rỉ.
Gạch Porcelain và gạch Ceramic khác nhau thế nào, nên lát sàn loại nào?
Gạch Porcelain, còn gọi là gạch xương đá hay gạch granite, được ép áp lực cao và nung ở nhiệt độ cao, xương gạch đặc đồng chất, độ hút nước dưới 0,5% nên rất cứng chắc và hạn chế đổ mồ hôi mùa nồm. Gạch Ceramic làm từ đất sét nung, xương gạch xốp hơn và hút nước nhiều hơn. Vì vậy nên chọn gạch Porcelain để lát sàn nhà, phòng tắm, sân thượng và dùng gạch Ceramic ốp tường khu khô.
Gia chủ có thể tự mua vật liệu hoàn thiện để giảm chi phí không?
Chủ nhà có thể tự chọn mua thiết bị vệ sinh, gạch ốp lát hay đèn trang trí nếu có thời gian và nguồn mua tốt. Tuy nhiên, mua lẻ cho một căn nhà thường có chiết khấu thấp hơn mức chiết khấu đại lý dự án của nhà thầu trọn gói. Chủ nhà cũng phải tự lo vận chuyển, bốc xếp lên tầng, tính lượng hao hụt khi cắt gạch và tự liên hệ bảo hành khi thiết bị lỗi.
Làm sao biết vật liệu đưa về công trường đúng như hợp đồng đã ký?
Tại Xây dựng Tâm Phát, các lô vật tư đưa vào công trình hoặc sản xuất tại xưởng đều được nghiệm thu đầu vào, chụp ảnh tem nhãn, mã sản phẩm, số lô sản xuất để đối chiếu với phụ lục hợp đồng và mẫu vật liệu đối chứng có chữ ký của chủ đầu tư. Gia chủ có thể kiểm tra trực tiếp tại hiện trường bất kỳ lúc nào. Nếu phát hiện vật tư sai chủng loại, nhà thầu đổi lại đúng vật tư theo hợp đồng.
Mã sản phẩm đã chốt trong hợp đồng bị hết hàng khi thi công thì xử lý thế nào?
Từ lúc ký hợp đồng đến giai đoạn hoàn thiện thường cách nhau nhiều tháng, nên đôi khi một số mã gạch hoặc mẫu ván gỗ bị nhà máy ngừng sản xuất hay hết tồn kho. Khi đó, kỹ sư quản lý công trình thông báo sớm cho chủ nhà và trình mẫu các mã tương đương cùng thương hiệu, cùng cấp chất lượng để gia chủ ký duyệt lại trước khi nhập hàng.
8. Liên hệ tư vấn vật liệu và dự toán cùng Xây dựng Tâm Phát
Vật liệu tốt chỉ phát huy độ bền và thẩm mỹ khi được chọn đúng vị trí công năng, ghi minh bạch từng mã hiệu trong hợp đồng, thi công và nghiệm thu đúng kỹ thuật.
Nếu anh chị đang chuẩn bị xây nhà mới, sửa chữa cải tạo nhà hoặc hoàn thiện nội thất và muốn xem trực tiếp mẫu cốt ván, mẫu đá, mẫu gạch kèm bảng dự toán bóc tách rõ từng hạng mục, hãy liên hệ Xây dựng Tâm Phát. Đội ngũ kỹ sư và kiến trúc sư sẵn sàng khảo sát tận nơi miễn phí tại Hà Nội, tư vấn giải pháp vật tư bền vững, với nội thất sản xuất tại xưởng trực tiếp giúp tiết kiệm từ 15% đến 30% so với đặt hàng qua trung gian.
Đăng ký tư vấn và báo giá miễn phí · Gọi 0889.361.988
Dịch vụ liên quan: Xây nhà trọn gói · Hoàn thiện nhà · Thi công nội thất · Sửa chữa nhà · Dự toán nội thất



















































