Cải tạo nhà tập thể cũ thành nhà mới: quy trình và thời gian thực tế

Phòng khách và bàn ăn, tập thể Tạ Quang Bửu

Thời gian cải tạo nhà tập thể cũ thành không gian ở mới tại Hà Nội thực tế kéo dài từ 15 đến 22 ngày nếu chỉnh trang bề mặt không đục nền, từ 30 đến 42 ngày nếu làm lại phần ngầm cơ điện chống thấm, và từ 45 đến 55 ngày khi cải tạo đồng bộ từ cốt gạch kèm hệ nội thất sản xuất song song tại xưởng.

Khác với nhà đất riêng lẻ có thể tăng ca buổi tối hoặc đổ vật liệu trước cửa, tiến độ sửa căn hộ lắp ghép bị khống chế nghiêm ngặt bởi khung giờ yên tĩnh của khu dân cư và năng lực bốc vác bộ qua cầu thang chung. Nối tiếp phần nhận diện kết cấu tại chuyên trang cải tạo nhà tập thể cũ tại Hà Nội, bài viết này bóc tách chi tiết từng giai đoạn triển khai ngoài công trường và trong xưởng mộc giúp bàn giao căn hộ đúng hẹn.

1. Ba điểm nghẽn khiến nhà tập thể tự thuê thợ lẻ thường kéo dài gấp đôi dự kiến

Nhiều chủ nhà dự tính gọi từng tốp thợ quen vào sửa căn tập thể trong 3 đến 4 tuần để tiết kiệm tiền thuê nhà tạm cư, nhưng thực tế bị đội sang tháng thứ 3 do 3 khoảng trống chờ đợi đứt quãng:

  • Khung giờ được phép gây tiếng ồn trong ngày rất ngắn: Trừ khung nghỉ trưa từ 11 giờ 30 đến 13 giờ 30 và sau 17 giờ chiều các cụ già, trẻ nhỏ nghỉ ngơi, mỗi ngày thợ chỉ được khoan đục bê tông, cắt rãnh tường khoảng 5,5 đến 6 tiếng. Nếu không bố trí tổ bốc vác đóng bao trạc thải chuyển xuống chân cầu thang cuốn chiếu ngay trong ngày, đống vữa vụn chất cao nửa mét sẽ làm thợ xây đứng hình không có chỗ đặt giàn giáo.
  • Thợ nề, thợ điện nước và thợ điều hòa giẫm chân nhau không ai đọc bản vẽ chung: Tổ thợ nề vừa trát phẳng mặt tường xong hôm trước thì hôm sau thợ điều hòa mới vào cắt đục đường ống đồng nham nhở, hoặc ốp kín gạch phòng tắm xong mới sực nhớ quên dây nguồn bình nóng lạnh khiến phải đục gạch làm lại từ đầu.
  • Chờ sơn xong sạch sẽ mới gọi thợ mộc tới đo đóng tủ bếp, tủ áo: Quy trình nối đuôi hết phần nề mới bắt đầu sản xuất đồ gỗ khiến căn hộ hoàn thiện xong phần xây vẫn phải khóa cửa bỏ trống thêm 18 đến 25 ngày chờ xưởng cắt ván, sơn cánh.

2. Bảng tổng quan tiến độ thực tế tại căn hộ 302 G4 Thành Công và ngõ 1 Tạ Quang Bửu

Tại hai dự án tiêu biểu là căn hộ 302 nhà G4 Thành Công (tầng 3 không thang máy, 40 năm tuổi, hoàn thành trong 55 ngày) và căn hộ 65 m2 ngõ 1 Tạ Quang Bửu (gia đình anh Điệp 4 người, hoàn thành trong 45 ngày), Xây dựng Tâm Phát điều phối song song công trường và xưởng nội thất theo khung mốc chuẩn sau:

Giai đoạn triển khai Quỹ ngày thực tế Nhóm công việc trọng tâm Mốc kiểm tra khóa chất lượng
Chuẩn bị trước khởi công 5 đến 7 ngày trước Ngày 01 Khảo sát hướng gác sàn panel, chốt 3D và BOQ, gửi thông báo UBND phường, báo tổ dân phố, bọc lót thang chung Xác định ranh giới tường chịu lực không đục phá
Giai đoạn 1: Tháo dỡ và bóc vữa ộp Ngày 01 đến Ngày 08 (hoặc 10) Tháo thiết bị cũ, phá vách ngăn phụ 110 mm, bóc vữa vôi mủn, xúc xỉ than sàn WC và chuyển trạc đóng bao Lộ sạch cốt sàn bê tông panel và mặt gạch đặc, cầu thang chung sạch bụi mỗi chiều
Giai đoạn 2: Cơ điện âm và xây trát Ngày 09 đến Ngày 23 (hoặc 25) Xây tường ngăn mới, đi ống điện chống cháy và ống nước PPR, đóng lưới mắt cáo và trát phẳng tường vữa M7,5 Bơm nén thử áp ống nước PPR kín khít, chụp lưu sơ đồ ống âm trước khi trát
Giai đoạn 3: Chống thấm và chốt số đo gỗ Ngày 24 đến Ngày 35 (hoặc 38) Chống thấm cổ ống SikaGrout, quét 3 lớp màng đàn hồi WC, ngâm nước 48 giờ, ốp lát phòng tắm và sảnh bếp Mời hộ tầng dưới kiểm tra trần khô hoàn toàn. Bắn laser gửi kích thước về xưởng mộc
Giai đoạn 4: Trần, cửa và sơn bả Ngày 36 đến Ngày 43 (hoặc 47) Đóng trần thạch cao, bả phẳng, lăn sơn kháng kiềm hoặc sơn hiệu ứng, lắp cửa nhôm kính và lát sàn gỗ Soi đèn kiểm tra độ phẳng tường sơn, bơm keo silicon kín khít viền cửa sổ ngoài
Giai đoạn 5: Lắp nội thất và bàn giao Ngày 44 đến Ngày 45 (hoặc 55) Đưa các kiện tủ bếp, tủ áo kịch trần, giường từ xưởng lên lắp ghép, đấu thiết bị điện và vệ sinh công nghiệp Thử tải đồng thời các lộ Aptomat, bàn giao hồ sơ hoàn công cơ điện và sổ bảo hành

3. Bóc tách chi tiết kỹ thuật và cách điều phối trong từng giai đoạn thi công

Để gia chủ nắm rõ mỗi tuần trên căn hộ của mình diễn ra những thao tác kỹ thuật gì và cần phối hợp điểm nào với kỹ sư giám sát, dưới đây là nội dung chi tiết từng bước từ trước ngày gõ nhát búa đầu tiên đến lúc trao chìa khóa:

3.1. Giai đoạn chuẩn bị trước khởi công: Pháp lý khu tập thể và bảo vệ hành lang chung

Ngay sau khi thống nhất bản vẽ mặt bằng cải tạo (tuân thủ nghiêm quy định cải tạo nhà tập thể cũ được làm gì và cấm gì), kỹ sư cùng chủ nhà thực hiện 3 việc bắt buộc trước khi tập kết vật tư: nộp bộ thông báo sửa chữa nội thất không thay đổi kết cấu chịu lực tại UBND phường sở tại, gặp trực tiếp tổ trưởng dân phố hoặc ban đại diện cầu thang để thông báo lịch trình thi công kèm số điện thoại nóng của chỉ huy công trường dán tại bảng tin tầng 1, và sang gõ cửa căn hộ ngay bên dưới cùng hai căn sát vách để chụp ảnh ghi nhận hiện trạng trần, tường trước khi làm.

Sáng ngày đầu tiên, tổ công nhân chưa khoan đục ngay mà dành 2 tiếng trải bạt dứa dày hoặc bìa carton cứng bọc dọc hành lang và các chiếu nghỉ cầu thang bộ, treo rèm bạt chắn bụi ướt ngay cửa chính căn hộ để bụi vôi không bay ra lồng cầu thang chung.

3.2. Giai đoạn 1: Tháo dỡ chọn lọc nhẹ tay và vận chuyển bộ trạc thải cuốn chiếu

Trong các tòa tập thể lắp ghép tấm lớn hoặc xây gạch chịu lực thập niên 1970 đến 1990 (xem đặc trưng từng khu tại bài sửa nhà tập thể khu Đống Đa, Ba Đình), kỹ sư dùng sơn xịt đánh dấu trực tiếp lên mặt tường hiện trường những bức tường ngang chịu lực dày 220 mm và dầm gác tấm panel cấm đục cắt ngang. Đối với các bức vách ngăn phụ dày 110 mm cần tháo bỏ để mở rộng phòng khách liền bàn ăn, thợ dùng máy cắt cầm tay có chụp hút bụi hoặc tia nước nhỏ cắt đứt đường mạch tiếp giáp hai đầu tường rồi mới hạ giải từ trên xuống bằng búa nhỏ.

Riêng tại khu vệ sinh cũ có lớp xỉ than tôn nền ngậm nước bẩn dày 150 đến 250 mm, công nhân dùng búa căn nhỏ bóc nhẹ từng lớp tới trơ mặt tấm sàn panel gốc, không dùng súng đục bê tông cỡ lớn đâm thẳng xuống lưng panel gây rạn nứt xuyên tầng. Toàn bộ vữa mủn và xỉ thải bóc ra tới đâu được xúc ngay vào bao tải dứa buộc chặt miệng khoảng 25 đến 30 kg/bao để vác bộ xuống điểm tập kết xe tải nhỏ chuyển đi trong khung giờ cho phép.

3.3. Giai đoạn 2: Đi ngầm hệ thống cơ điện mới, đóng lưới mắt cáo và trát cốt vuông

Hệ thống dây điện nhôm hoặc dây đồng tiết diện nhỏ đi nổi lằng nhằng qua nhiều đời chủ được cắt bỏ hoàn toàn để thay bằng cáp đồng luồn ống gen chống cháy chia lộ riêng biệt cho bếp từ, bình nóng lạnh, điều hòa và ổ cắm thường. Đường ống cấp nước kẽm gỉ sét được thay mới toàn bộ bằng ống nhựa hàn nhiệt PPR chịu áp lực và nhiệt độ cao, kết hợp đi ống thoát điều hòa âm tường gom thẳng về phễu thu sàn vệ sinh thay vì để nhỏ giọt ra mặt tiền khu tập thể.

Điểm dừng bắt buộc số 1 nằm ngay trước khi trát tường: kỹ sư đấu máy bơm tay nén thử áp lực đường ống cấp nước PPR giữ nguyên đồng hồ kiểm tra độ kín khít các mối hàn theo tiêu chuẩn lắp đặt điện nước âm tường và thử áp, đồng thời chụp ảnh toàn cảnh kèm thước đo khoảng cách các tuyến ống âm lưu vào hồ sơ căn hộ. Tiếp đó, thợ đóng lưới thép mắt cáo mạ kẽm phủ kín mọi đường rãnh ống điện, khe nối tường cũ với tường mới rồi trát phẳng bằng vữa xi măng cát sạch M7,5 (thường gọi M75) đạt chuẩn TCVN 4314:2022, thả dây dọi và ke góc vuông 90 độ tại các hốc dự kiến đặt tủ bếp, tủ quần áo.

3.4. Giai đoạn 3: Chống thấm sàn vệ sinh ngâm nước 48 giờ và kích hoạt sản xuất tại xưởng mộc

Đây là giai đoạn bản lề quyết định cả độ bền không thấm liên tầng lẫn tốc độ về đích của dự án. Tại khu vệ sinh và ban công phơi đồ, thợ thực hiện đủ 6 bước xử lý khe nối hai tấm panel, quấn thanh trương nở rót vữa không co ngót SikaGrout khóa cổ ống, dán lưới thủy tinh và quét 3 lớp màng chống thấm đàn hồi vén cao chân tường 300 mm (xem quy trình chi tiết tại bài chống thấm sàn vệ sinh nhà tập thể). Sau khi màng khô, mặt sàn được bơm ngập nước ngâm đủ 48 giờ và mời chủ căn hộ tầng dưới cùng kiểm tra xác nhận trần dưới khô ráo hoàn toàn mới rút nước cán nền tạo dốc ốp lát.

Đúng vào ngày tường toàn căn hộ vừa trát phẳng ke vuông (khoảng ngày thứ 24 đến 26), kỹ sư thiết kế nội thất mang máy đo laser vào lấy chính xác từng milimét chiều rộng, chiều cao thông thủy gửi thẳng về xưởng sản xuất nội thất Tâm Phát. Suốt 3 tuần tiếp theo khi công trường làm ốp lát, đóng trần và sơn bả, hệ thống máy CNC tại xưởng đã cắt ván MDF lõi xanh chống ẩm 17 mm, nhựa đặc Picomat khoang chậu rửa và sơn phủ cánh tủ song song, giúp tiết kiệm trọn vẹn 20 ngày chờ đợi.

3.5. Giai đoạn 4 và Giai đoạn 5: Hoàn thiện trần sơn, lắp ghép mô đun nội thất và bàn giao

Ở giai đoạn 4, hệ trần thạch cao khung xương chìm Vĩnh Tường (hoặc trần uốn bo cong che dầm ngang thô của nhà tập thể như tại căn 302 G4 Thành Công) được lắp dựng để giấu toàn bộ tuyến ống điện và ống đồng điều hòa trên cao. Sau khi tường trát khô đạt độ ẩm an toàn, thợ bả phẳng, xả nhám đèn chiếu và lăn sơn lót kháng kiềm cùng 2 lớp sơn phủ màu sáng (trắng kem, be nhạt) giúp trần tập thể cao 2,65 đến 2,8 m trông thoáng rộng hơn, tiếp đó lắp cửa nhôm kính cách âm và lát sàn gỗ xương cá hoặc sàn gỗ thẳng.

Sang giai đoạn 5 cuối cùng (kéo dài 6 đến 8 ngày), toàn bộ đồ gỗ đã hoàn thiện sẵn tại xưởng được bọc màng xốp chia thành các kiện phẳng vừa vặn lối cua cầu thang bộ để đưa lên căn hộ lắp ráp bằng ốc liên kết cam chốt, gần như không tạo bụi mùn cưa hay mùi sơn PU trong khu dân cư. Sau bước đấu nối thiết bị điện chiếu sáng ánh sáng ấm 3000K, thiết bị vệ sinh và tổng vệ sinh công nghiệp hút bụi mịn, kỹ sư cùng gia chủ nghiệm thu từng cánh tủ, bản lề giảm chấn và bàn giao sổ bảo hành.

4. Kinh nghiệm dự trù quỹ thời gian theo mùa thời tiết Hà Nội

Ngoài khối lượng công việc (tham khảo ngân sách tương ứng tại bài báo giá sửa nhà tập thể cũ tại Hà Nội), thời điểm khởi công trong năm tác động trực tiếp từ 4 đến 7 ngày vào thời gian khô vật liệu ướt:

  • Khởi công vào mùa thu đông hanh khô (tháng Chín đến tháng Mười Hai dương lịch): Độ ẩm không khí thấp giúp lớp vữa trát tường dày và bột bả matit se khô rất nhanh, đúng 5 đến 7 ngày sau trát đã đủ tiêu chuẩn lăn sơn lót kháng kiềm. Tuy nhiên từ tháng Mười âm lịch nhu cầu sửa nhà đón Tết tăng mạnh nên gia chủ cần chốt thiết kế sớm trước đầu tháng Mười âm lịch để giữ lịch xuất xưởng đồ gỗ.
  • Khởi công vào mùa xuân nồm ẩm (tháng Hai đến đầu tháng Tư dương lịch): Những tuần gió Đông Nam mang độ ẩm trên 85% khiến sàn và tường nhà tập thể thoát hơi nước chậm hơn bình thường khoảng 4 đến 6 ngày. Đội thi công phải bố trí quạt thổi gió đối lưu hoặc máy hút ẩm công nghiệp hỗ trợ trong phòng kín trước khi bả sơn và lát sàn gỗ.

Công cụ hỗ trợ tính nhẩm và tra cứu miễn phí trên website Xây dựng Tâm Phát

Để ước lượng trước kinh phí cải tạo phần xây dựng và gói đồ gỗ may đo cho căn hộ tập thể của gia đình, anh chị có thể tra cứu nhanh tại:

Tra cứu trực tiếp tại: Công cụ dự toán xây nhà, Công cụ dự toán nội thất hoặc nhắn Zalo kỹ sư 0889.361.988.

5. Câu hỏi thường gặp về quy trình sửa nhà tập thể cũ

5.1. Gia đình có thể vừa ở tạm trong căn hộ vừa sửa cuốn chiếu từng phòng được không?

Chỉ có thể vừa ở vừa làm nếu gia đình lăn lại sơn tường hoặc thay mới bộ tủ bếp nhỏ trong 3 đến 5 ngày. Khi đã bước vào đại tu bóc vữa vôi mủn, đục nền vệ sinh và đi lại toàn bộ điện nước âm tường, lượng bụi mịn xi măng và việc phải ngắt nguồn điện nước tổng nhiều ngày sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng tới hô hấp của người già, trẻ nhỏ, đồng thời làm tiến độ thi công bị kéo dài thêm từ 15 đến 20 ngày do thợ mất công dọn đồ che đậy qua lại.

5.2. Chủ nhà đi làm giờ hành chính không có mặt thường xuyên ở công trình thì giám sát bằng cách nào?

Kỹ sư hiện trường của Tâm Phát thiết lập nhóm Zalo điều hành riêng cho từng căn hộ, cập nhật đều đặn ảnh chụp nhãn mác vật tư đầu vào mỗi sáng và gửi video quay cận cảnh tại toàn bộ các điểm dừng nghiệm thu phần khuất (đồng hồ nén áp ống nước PPR trước khi trát, vạch mực nước ngâm sàn vệ sinh sau 48 giờ, cốt phẳng tường trước khi sơn) để chủ nhà duyệt trực tiếp trên điện thoại hoặc ghé kiểm tra vào buổi chiều tan làm.

5.3. Khu tập thể không có chỗ đỗ xe tải dưới sân thì tập kết cát, gạch, xi măng và chuyển trạc thế nào?

Tâm Phát áp dụng phương thức cấp vật tư vừa đủ theo nhịp 2 đến 3 ngày một chuyến nhỏ bằng xe tải 5 tạ hoặc xe ba gác chuyên dụng vào khung giờ vắng người trong sân tập thể, cát và đá sỏi đều được đóng sẵn vào bao tải gọn sạch từ bãi vật liệu rồi vác thẳng lên lưu trữ trong căn hộ đang sửa, không đổ đống bừa bãi chiếm lối gửi xe máy hay sân chơi chung của khu nhà.

5.4. Trong lúc đang sửa căn hộ tầng trên mà hàng xóm tầng dưới phản ánh ồn hoặc bụi thì xử lý ra sao?

Chỉ huy công trường của Tâm Phát là người trực tiếp đứng ra tiếp nhận và giải quyết ngay trong vòng 30 phút thay cho chủ nhà: dừng khoan đục ngay khi sát giờ nghỉ trưa 11 giờ 30, bố trí công nhân lau ướt lại tay vịn và bậc cầu thang bộ từ tầng thi công xuống tận tầng 1 vào lúc 17 giờ hằng ngày, giữ trọn mối quan hệ láng giềng êm thấm để ngày gia đình dọn về ở luôn vui vẻ.

5.5. Sửa xong căn hộ tập thể bao lâu thì gia đình chuyển đồ vào ở ngay được mà không bị mùi sơn hay mùi gỗ?

Do sử dụng dòng sơn nội thất chính hãng hàm lượng hợp chất bay hơi (VOC) thấp và cốt ván gỗ công nghiệp MDF lõi xanh đạt quy chuẩn an toàn phát thải Formaldehyde QCVN 16:2023/BXD đã được gia công hoàn thiện từ trước tại xưởng, chỉ sau 2 đến 3 ngày mở thoáng cửa sổ thông gió kể từ buổi vệ sinh công nghiệp bàn giao là gia đình có thể chuyển chăn đệm vào sinh hoạt bình thường.

Để nhận bảng tiến độ chi tiết theo ngày khớp đúng lịch thuê nhà tạm cư của gia đình, anh chị có thể gửi trước ảnh chụp hiện trạng và diện tích căn hộ qua Zalo 0889.361.988 hoặc trang liên hệ Xây dựng Tâm Phát để đăng ký lịch khảo sát và lập dự toán chi tiết miễn phí.